Platform – Michel Houellebecq

Leave me, dawn! I’m in wretched fettle.
I swear I’m made of some base metal,
zinc, say, or lead.
I’ll stay in bed.

I’m too sad-souled
for the day’s gold,
too lowdown, and my taste too bitter.
So bug off, daylight, keep your glitter. – Aubade, Richard Moore.

Thật là lạ rằng trong số nhiều tiểu thuyết tôi đọc gần đây, bao gồm nhiều tác phẩm lớn, Platform của Houellebecq lại làm tôi xúc động hơn cả. Một dạng xúc động đến từ sự đồng cảm. Houellebecq của Platform vẫn là con người cô độc và cay đắng đã từng xuất hiện trong Mở rộng phạm vi đấu tranh và Hạt cơ bản, giờ có thêm đôi lúc mềm mại và nhân hậu. Houellebecq đến gần với tôi hơn vì thế và mặt khác, có lẽ phải thừa nhận rằng năm 2010 này cũng đã đưa tôi đến gần Houellebecq hơn.

Platform làm tôi nhận ra một điều : Houellebecq có thể rất dễ chịu. Valerie của Michel Renault nhân vật chính trong truyện là một phụ nữ tuyệt vời, có lẽ là tuyệt vời không kém gì Margarita của Bulgakov :

“I’m now convinced that, for me, Valerie was simply a radiant exception. She was one of those creature who are capable of devoting their lives to someone else’s happiness, of making that alone their goal. This phenomenon is a mystery. (Câu này làm tôi bật cười.) Happiness, simplicity, and joy lie within them, but I still do not know how of why it occurs.”

(Yeah, I haven’t met anyone like her, either. Maybe it’s that bi-thing…Sad poor little me.)

“And if I haven’t understood love, what use is it to me to have understood the rest ?”

Tôi có thể thấy Renault gầy gò buồn bã nằm trên chiếc giường đơn, mắt nhìn lên cái quạt trần. Gắn với bức tường là tiếng rền đều đều của máy điều hòa. Những lý do để ngồi dậy và đi ra thế giới ngoài kia nắm tay nhau ngồi nhìn anh ta nằm bất động. Rồi chúng cũng chán và bỏ đi. Renault tiếp tục suy nghĩ.

“To the end, I will remain a child of Europe, of worry and shame. I have no message of hope to deliver. For the west, I do not feel hatred. At most I feel a great contempt. I know only that every single one of us reeks of selfishness, masochism, and death. We have created a system in which it has simply become impossible to live, and what’s more, we continue to export it.”

Không chỉ là đối với một đứa con của Châu Âu, tôi nghĩ, đây là tình trạng chung ở bất cứ nơi nào chủ nghĩa tư bản siêu tiêu thụ thống trị. Trong đó có thành phố tôi đang ở. Hà nội đã cởi bỏ cái vẻ ngoài lãng mạn mượt mà thời thuộc địa để bước vào cơn điên cuồng sở hữu : sở hữu chứng khoán vốn, sở hữu đất, ô tô, hàng hiệu. Những đứa trẻ sinh ra ở năm sau lại đọc sách ít hơn những đứa trẻ sinh năm trước vài quyển. Con người nói chung không còn mong muốn làm người khác hạnh phúc nữa, chưa nói đến năng lực thực sự để làm điều đó. Thậm chí, ở rất nhiều người tôi đã gặp, họ không còn cả khả năng đón nhận sự dịu dàng.

Với những người như thế, nếu một điều kỳ diệu đẹp đẽ xảy ra với họ, họ sẽ thay đổi và sẽ không bao giờ có thể quay lại con người xưa cũ của mình. Và nếu điều kỳ diệu đẹp đẽ ra đi, thân xác họ sẽ trôi giạt trở lại về phía bờ bên này, cái bờ buồn thảm mênh mông tàn bạo, họ sẽ khóc cho giấc mơ của mình rồi khi nước mắt cạn đi, có lẽ họ cũng sẽ tìm cho mình một cái hộp chung cư để nhìn lên trần nhà, máy điều hòa sẽ làm họ biết sự xoay chuyển của ngày và đêm trong khi tâm trí của họ ngày một nhận ra rõ ràng một sự thật, cũng như Renault đã nhận ra :

“…Nothing of me will survive, and I do not deserve for anything of me to survive. I will have been a mediocre individual in every possible sense…”

“..I’ll be forgotten. I’ll be forgotten quickly.”

Thế rồi Renault chết. Tôi không buồn lắm vì suy cho cùng, anh không hoàn toàn trắng tay. Anh đã có một giấc mơ đẹp.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s